• el
Αθήνα: 210 7257617 210 7233848
Θεσσαλονίκη: 2310 237040

3. Η σεξουαλική σου ζωή

Το παρακάτω κείμενο αποτελεί προσαρμογή της πρωτότυπης έκδοσης της NAM «Your next steps» (3η έκδοση, 2014), που μας παραχώρησε τα πνευματικά δικαιώματα. Η ΝΑΜ είναι ανεξάρτητη φιλανθρωπική οργάνωση παροχής πληροφοριών για τη λοίμωξη HIV με έδρα το Ηνωμένο Βασίλειο. Μπορείτε να δείτε το πρωτότυπο έντυπο στο www.aidsmap.com. H NAM δεν μπορεί να θεωρηθεί υπεύθυνη για την ακρίβεια της μετάφρασης ή της παραμετροποίησης του κειμένου

3.1. Το σεξ όταν έχεις τον HIV

Το να ζει κάποιος με τον HIV μπορεί να επηρεάσει τα αισθήματά του ως προς το σεξ με πολλούς διαφορετικούς τρόπους. Κάποιοι άνθρωποι φοβούνται ότι θα μεταδώσουν τον HIV ή αισθάνονται λιγότερο επιθυμητοί. Ενώ κάποιοι απέχουν εντελώς από το σεξ, άλλοι το επιδιώκουν όλο και περισσότερο. Ίσως να τους είναι πιο σημαντικό από ποτέ να νιώθουν επιθυμητοί ή να έχουν στιγμές οικειότητας και απόλαυσης. Αξίζει να γνωρίζεις ότι:

  • Οι περισσότεροι άνθρωποι που ζουν με HIV συνεχίζουν να έχουν σεξουαλικές επαφές και να δημιουργούν σχέσεις.
  • Οι άνθρωποι που ζουν με HIV μπορούν να κάνουν παιδιά, που δεν έχουν τον HIV (βλ. HIV & μητρότητα).
  • Εφόσον η θεραπεία που παίρνεις για τον HIV είναι πλήρως αποτελεσματική, η πιθανότητα να μεταδώσεις τον ιό στον/στη σεξουαλικό/ή σου σύντροφο είναι εξαιρετικά μικρή.
  • Εφόσον χρησιμοποιείς προφυλακτικό, είναι σχεδόν αδύνατο να μεταδώσεις τον ιό στον ή τη σεξουαλικό/ή σου σύντροφο.

Τα προφυλακτικά είναι σημαντικά για την προστασία και της δικής σου υγείας – σε προφυλάσσουν από σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα (βλ. Η σωστή χρήση του προφυλακτικού). Κάποιες λοιμώξεις, όπως η σύφιλη και η ηπατίτιδα C, είναι πιο δύσκολο να αντιμετωπιστούν όταν έχεις τον HIV. Αν το ζητήσεις, μπορείς να πραγματοποιείς στο νοσοκομείο σου τακτικούς ιατρικούς ελέγχους για τη σεξουαλική σου υγεία. Όταν επιλέγεις μέθοδο αντισύλληψης, θα πρέπει να λάβεις υπόψη την αγωγή που παίρνεις για τον HIV. Κάποια αντιρετροϊκά φάρμακα μπορεί να αλληλεπιδρούν με τα αντισυλληπτικά χάπια ή με άλλες ορμονικές μεθόδους αντισύλληψης (βλ. Θέματα αναπαραγωγής και σεξουαλικής υγείας).

 

3.2. Πληροφορίες για τη μετάδοση του HIV

Το πρωκτικό και το κολπικό σεξ είναι οι συνηθέστεροι τρόποι μετάδοσης του HIV. Η πιθανότητα μετάδοσης του HIV, κατά τη διάρκεια άλλων σεξουαλικών δραστηριοτήτων, είναι πολύ, πολύ μικρότερη. Μπορείς να βρεις περισσότερες πληροφορίες για το θέμα αυτό στην ενότητα «Μετάδοση του HIV».

Αν χρησιμοποιείς προφυλακτικό κατά το πρωκτικό ή κολπικό σεξ, η πιθανότητα μετάδοσης του HIV είναι εξαιρετικά χαμηλή. Τα προφυλακτικά εμποδίζουν τα σωματικά υγρά, που περιέχουν τον HIV, να περάσουν από το ένα άτομο στο άλλο. Η χρήση λιπαντικών με βάση το νερό ή τη σιλικόνη κάνει τα προφυλακτικά ακόμη πιο ασφαλή (βλ. Η σωστή χρήση του προφυλακτικού).

Ομοίως, αν λαμβάνεις θεραπεία για τον HIV και έχεις «μη ανιχνεύσιμο» ιικό φορτίο, τότε είναι σχεδόν απίθανο να μεταδόσεις τον HIV κατά τη σεξουαλική επαφή. Όταν το ιικό φορτίο ενός ατόμου είναι «μη ανιχνεύσιμο», σημαίνει πως υπάρχει μια ελάχιστη μόνο ποσότητα του HIV στο σώμα (βλ. Σημαντικές ιατρικές εξετάσεις).

Η πιθανότητα μετάδοσης του HIV είναι εξαιρετικά μικρή, εάν ισχύουν τα παρακάτω:

  • Οι εξετάσεις αίματος δείχνουν ότι το ιικό σου φορτίο είναι μη ανιχνεύσιμο, εδώ και αρκετούς μήνες.
  • Παίρνεις τα αντιρετροϊκά σου φάρμακα στη σωστή δοσολογία και στη σωστή ώρα (βλ. Η σωστή λήψη της αντιρετροϊκής αγωγής).
  • Δεν έχεις κάποιο άλλο σεξουαλικώς μεταδιδόμενο νόσημα.
  • Ο/Η σύντροφός σου δεν έχει κάποιο άλλο σεξουαλικώς μεταδιδόμενο νόσημα.

Οι σχετικές έρευνες δείχνουν πως η αντιρετροϊκή θεραπεία μειώνει την πιθανότητα μετάδοσης του HIV σε έναν ή μία μόνιμο/η σύντροφο κατά 96% (βλ. Παράγοντες που επηρεάζουν την πιθανότητα σεξουαλικής μετάδοσης του HIV). Ο γιατρός σου μπορεί να δώσει σε σένα και στον/στη σύντροφό σου πιο λεπτομερείς οδηγίες, προσαρμοσμένες στα δικά σου προσωπικά δεδομένα.

 

3.3. Συμπεριφορές χαμηλού ή μηδενικού ρίσκου

Σε σύγκριση με το πρωκτικό ή το κολπικό σεξ χωρίς προφυλακτικό, η πιθανότητα μετάδοσης του HIV, κατά τη διάρκεια άλλων σεξουαλικών δραστηριοτήτων, είναι πολύ, πολύ μικρότερη (βλ. Σπάνιοι τρόποι μετάδοσης). Το στοματικό σεξ θεωρείται πρακτική χαμηλού ρίσκου. Αν είσαι άντρας που ζει με HIV, υπάρχει μια μικρή πιθανότητα μετάδοσης, εάν έχεις υψηλό ιικό φορτίο και εκσπερματίσεις στο στόμα άλλου ατόμου. Εάν είσαι γυναίκα που ζει με HIV, δεν υπάρχει καμία πιθανότητα να μεταδώσεις τον HIV κατά το στοματικό σεξ.

Επίσης, δεν υπάρχει καμία πιθανότητα μετάδοσης κατά τον αμοιβαίο αυνανισμό (π.χ. τρίβοντας ο ένας σύντροφος το πέος, τον κόλπο ή τον πρωκτό του άλλου). Είναι αδύνατο να μεταδοθεί ο HIV μέσω του φιλιού, της αγκαλιάς ή τoυ χαϊδέματος (βλ. Αδύνατοι τρόποι μετάδοσης). Τέλος, δεν υπάρχει καμία πιθανότητα μετάδοσης κατά τη συνηθισμένη κοινωνική επαφή. Κανείς δεν έχει ποτέ μολυνθεί από τον HIV μέσω:

  • της κοινής χρήσης οικιακών αντικειμένων, όπως φλιτζάνια, πιάτα και μαχαιροπήρουνα,
  • της κοινής χρήσης τουαλέτας, ή
  • αναπνέοντας τον ίδιο αέρα που αναπνέει και ένα άτομο με HIV.

 

3.4. PEP (προφυλακτική αντιρετροϊκή αγωγή μετά την έκθεση)

Αν φοβάσαι ότι πολύ πρόσφατα μπορεί να εξέθεσες κάποιον/α στον HIV (για παράδειγμα, εάν είχες σεξουαλική επαφή χωρίς προφυλακτικό ή αν το προφυλακτικό έσπασε), είναι διαθέσιμη μια επείγουσα θεραπεία που ονομάζεται προφυλακτική αγωγή μετά την έκθεση (PEP: post-exposure prophylaxis).

Η PEP είναι μια θεραπεία με αντιρετροϊκά φάρμακα, που πρέπει να ξεκινήσει πάρα πολύ σύντομα, μετά από μία πιθανή έκθεση στον ιό – όσο συντομότερα, τόσο καλύτερα, και οπωσδήποτε εντός 72 ωρών (3 ημέρες). Μπορεί να εμποδίσει τη μετάδοση του HIV.

Η PEP διατίθεται συνήθως από τις μονάδες ειδικών λοιμώξεων, τα νοσοκομεία αφροδισίων νοσημάτων και από τα τμήματα επειγόντων περιστατικών των δημόσιων νοσοκομείων.

 

3.5. HIV και νόμος

Στη χώρα μας δεν υπάρχουν ειδικές ποινικές διατάξεις για τον HIV και εφαρμόζονται οι γενικές διατάξεις για το αδίκημα της βαριάς σωματικής βλάβης. Πιο αναλυτικά, εάν γνωρίζεις ότι είσαι θετικός/ή στον HIV, και έχεις σεξουαλική επαφή χωρίς προφυλακτικό και χωρίς να ενημερώσεις τον/τη σύντροφό σου για την οροθετικότητά σου, είναι πιθανό να κινηθούν ποινικές διαδικασίες εις βάρος σου.

Στην Ελλάδα, έχουν κατηγορηθεί άνθρωποι για τέλεση αδικήματος, επειδή μετέδωσαν τον HIV σε συντρόφους τους μέσω σεξουαλικής επαφής χωρίς προφυλακτικό και χωρίς να τους έχουν προηγουμένως ενημερώσει ότι είναι θετικοί στον HIV. Επιπλέον, είναι δυνατό κάποιος/α να διωχθεί και επειδή εξέθεσε ένα άλλο πρόσωπο στον κίνδυνο πιθανής μόλυνσης με τον HIV, ακόμη και αν τελικά ο ιός δεν μεταδόθηκε.

Το προφυλακτικό, όταν χρησιμοποιείται σωστά, παρέχει πολύ καλή προστασία από τον HIV (βλ. Η σωστή χρήση του προφυλακτικού). Οι δικηγόροι θεωρούν πως, εάν χρησιμοποιείς προφυλακτικό κάθε φορά που έχεις σεξουαλική επαφή και καθ’ όλη της διάρκειά της, διαθέτεις ένα ισχυρό επιχείρημα υπεράσπισης, στην περίπτωση που όντως υπάρξει μετάδοση ή στην περίπτωση που κάποιος σε κατηγορήσει ότι αποπειράθηκες να του μεταδώσεις τον ιό. Επίσης, αν λαμβάνεις αντιρετροϊκή αγωγή σύμφωνα με τις οδηγίες του ιατρού σου και έχεις μη ανιχνεύσιμο ιικό φορτίο, και αυτό θα πρέπει να εκληφθεί ως απόδειξη ότι έχεις λάβει τα ενδεδειγμένα μέτρα για τη μη μετάδοση του HIV.

Όπως ακριβώς οι άνθρωποι που ζουν με τον HIV έχουν ευθύνη να προσέχουν την υγεία τους και να μην μεταδίδουν τον ιό, έτσι και οι οροαρνητικοί άνθρωποι και οι άνθρωποι που δεν γνωρίζουν αν είναι θετικοί στον HIV ή όχι έχουν ευθύνη να προσέχουν την υγεία τους και να προστατεύονται. Ωστόσο, από τη σκοπιά του νόμου, η ευθύνη φαίνεται να βαραίνει περισσότερο τους ανθρώπους που ζουν με τον HIV, εφόσον το γνωρίζουν και δε λαμβάνουν τα απαραίτητα προστατευτικά μέτρα.

Διάβασε την επόμενη ενότητα εδώ